Hoogeveen Schaakfestival: het strijdtoneel voor het NK Schaken algemeen en NK vrouwen

Schaken, voor sommigen een intimiderende sport, voor anderen een passie. Voor die laatsten staan volgende week in het gemeentehuis de speelborden en klokken klaar om zich het hoofd te breken over opening, strategieën en verdedigende zetten. Toernooisecretaris en schaker Jeroen Bottema kijkt ernaar uit: „Alle plekken zijn gevuld en kijkend naar het spelersveld, kunnen we mooie partijen verwachten.”

Jeroen Bottema: ,,De organisatie is er klaar voor dus de spelen kunnen beginnen."

Jeroen Bottema: ,,De organisatie is er klaar voor dus de spelen kunnen beginnen." Foto: André Weima

Het afgelopen jaar had Stichting Schaaktoernooi Hoogeveen de organisatie al helemaal rond, maar ook het schaaktoernooi kon door alle beperkende coronamaatregelen geen doorgang vinden. „Dit jaar kan het gelukkig wel doorgaan”, vertelt Bottema, „maar we hebben de inschrijving wel beperkt tot Nederland om problemen met op het laatst annulerende spelers te voorkomen. Het is jammer dat we geen internationale toppers kunnen ontvangen, maar dit geeft wel weer ruimte voor Nederlandse spelers om deel te nemen.”

NK Schaken algemeen

Op vrijdag 15 oktober starten de eerste partijen van dit Nederlands kampioenschap om 14.00 uur. De deelnemers aan dit NK zijn er op uitnodiging of door plaatsing na het spelen van kwalificatiewedstrijden. Bij de heren heeft het toernooi 24 deelnemers. Zij spelen volgens het knock-out principe. De vier halve finalisten plaatsen zich voor de finale die van 27 november tot en met 3 december op het hoofdkantoor van Deloitte in Rotterdam wordt gehouden. Daar wordt een volledige competitie gespeeld om te bepalen wie zich Nederlands kampioen mag noemen. „We zijn er trots op dat regerend kampioen Lucas van Foreest en meervoudig kampioen Sergei Tiviakov deelnemen”, geeft Bottema aan. „Deze heren zijn als respectievelijk nummer 1 en 2 geplaatst dus als ze spelen voor wat ze waard zijn, hopen we hen in de finale te zien.”

Het NK vrouwen

De 8 deelnemende vrouwen aan het NK, spelen van 17 tot en met 23 oktober een achtkamp volledig in Hoogeveen. Waarom twee aparte categorieën? Jeroen Bottema legt uit: „Het schaken en vooral de (wereld-)top wordt nog steeds gedomineerd door mannen. Slechts 5 procent van de schakers is vrouw. Als voor een toernooi de beste 24 deelnemers toegelaten worden is de kans dus klein dat daar een vrouw bij zit. Om het spelen van een topwedstrijd voor vrouwen toch aantrekkelijk te maken, is er nog steeds een ‘eigen’ NK. Hopelijk inspireert de Netflix-serie ‘ The Queen’s Gambit ’ en stimuleert het internet schaken meisjes en vrouwen om ook te gaan schaken en kunnen we in de toekomst een echt algemeen NK organiseren. Gelukkig hebben we talentvolle speelster zoals Eline Roebers (14 jaar uit Amsterdam) en Machteld van Foreest (14 jaar uit Groningen) die de potentie hebben om in de toekomst naar het NK algemeen door te st(r)omen. Deze twee talenten moeten het opnemen tegen schaakgrootmeesteres Zhaoqin Peng, meervoudig Nederlands kampioen bij de dames. Een pittige klus, die hopelijk voor het schaakpubliek spektakel oplevert.”

Hoogeveen Open en Amateurs

Ook het Hoogeveen Open begint op vrijdag 15 oktober 14.00 uur. Alle 64 beschikbare plekken zijn gevuld en er is zelfs een reservelijst. Er wordt gespeeld over negen ronden. Naast de mogelijkheid om het eigen niveau te verhogen door het spelen tegen spelers met een hogere rating, is het toernooi aantrekkelijk door het goedgevulde prijzenfonds van 3000 euro. Het amateurtoernooi start op zaterdagochtend vroeg en wordt gespeeld over acht ronden. Na het melden worden de eerste openingszetten gemaakt om 09.00 uur. Ook hier zijn de 64 plaatsen gevuld en is er een reservelijst. Om deel te nemen aan het amateurtoernooi mag een speler een maximale KNSB-rating van 2100 hebben op de datum van inschrijving.

(tekst loopt door onder de foto)


Speeltempo

Om de lengte van partijen in de hand te houden zijn er internationale afspraken gemaakt over het te volgen speltempo. Om dit tempo te waarborgen wordt er met de welbekende klokken gespeeld, waarop de beschikbare tijd wordt ingesteld. Het speeltempo voor het NK en het Hoogeveen Open is gesteld op 40 zetten in 90 minuten, 30 minuten extra tijd + 30 seconden toegevoegde tijd per zet vanaf zet 1. Voor de amateurgroep is het speeltempo 90 minuten + 30 seconden toegevoegde tijd per zet vanaf zet 1. Tijdens het toernooi is er in de zaal een arbiter aanwezig, die een correcte procedure en eerlijk spel waarborgt.

Toeschouwers en Twitch

Tijdens de speeldagen is publiek waarschijnlijk wel toegestaan. „Hoe we dit gaan aanpakken is nog niet helemaal duidelijk”, geeft Jeroen Bottema aan. „De deuren van het Raadhuis gaan tijdens de speeltijd op slot. De vrijwilligers en arbiters zijn in de zalen aanwezig, we hebben geen extra inzet om toegangscontrole mogelijk te maken. Als men fysiek bij de partijen aanwezig wil zijn, is men afhankelijk van het openen van de deuren bij een spelwissel. De partijen zijn wel allemaal live te volgen via Twitch, een soort YouTube-kanaal voor gamers. Op het demonstratiebord zal door Stefan Kuipers de partijen van commentaar en uitleg worden voorzien”, aldus Bottema. Stefan Kuipers is op dit moment zo’n beetje het gezicht van schakend Nederland. Hij presenteert ook de Twitch-uitzendingen van de schaakbond.

Opening moet verrassen

Hoe de opening van het toernooi er dit jaar uit gaat zien is nog niet helemaal bekend. „Volgende week woensdag hopen we alles rond te hebben en zullen we dit zeker in een persbericht laten weten. Het is eigenlijk net als een schaakpartij zelf: je wilt met je opening de tegenstander verrassen, zodat deze zich er niet (te) goed op voor kan bereiden”, zegt Bottema, zelf een niet onverdienstelijk schaker. „Die opening is de basis van de wedstrijd en onderwerp van talloze boeken. Het leren van diverse openingen is tegenwoordig ongelooflijk belangrijk geworden. Het beheersen van een enkele opening, bijvoorbeeld de Dame Gambiet is niet voldoende, want als je die altijd speelt kan de tegenpartij zich hier op richten en zijn de eerste zetten goed te voorspellen.”

The Queen’s Gambit en internet schaak

Na het uitkomen van de Netflix-serie ‘ The Queen’s Gambit ’ naar het gelijknamige boek van Walter Tevis (2016) zijn meer mensen zich voor het spel gaan interesseren. Dat is duidelijk te merken aan de toename van volgers van bekende schakers op het genoemde Twitch. Bottema: „Er is goed te verdienen aan het schaken op Twitch. Je moet wel kunnen multitasken, want naast het spelen van de partij, moet je het spel ook van commentaar voorzien en de chat in de gaten houden om uitleg te geven. Alleen de besten kunnen er van leven. Het online spelen heeft tijdens de lockdown wel een vlucht genomen en we zien, nu we weer bij elkaar kunnen komen, een toestroom van nieuwe leden. Dat is leuk, zeker als er jonge talenten binnenkomen. Hopelijk zijn er ook meer meisjes die het spel willen leren spelen. Schaken is goed voor de ontwikkeling én je kan het spelen waar en wanneer je maar wilt. Door het spelen van wedstrijden kan je een Elo-rating krijgen. Dit is een mondiale ratinglijst, dus heb je een rating, dan kan je waar ook ter wereld bij een wedstrijd inschrijven en zelfs tijdens een vakantie spelen.”

Schaken onder de aandacht

Om het schaken bij een groter Hoogeveens publiek onder de aandacht te brengen is er in de openbare bibliotheek door Jeroen Bottema een demonstratiebord geplaatst. „De bezoekers van de bibliotheek spelen tegen de ChessQueens, dat is een stichting waarin de beste vrouwelijke schakers van Nederland zich hebben vertegenwoordigd. Als Hoogeveen aan zet is, kunnen bezoekers op een briefje een zet voorstellen en in de bus bij het bord posten. Om de paar dagen bekijk ik de voorgestelde zetten en kies de beste om te spelen. De tegenpartij is dan weer aan zet en zo gaat het verder. Natuurlijk zijn geïnteresseerden ook van harte welkom bij Schaakclub Hoogeveen en om de sfeer van een wedstrijd te ervaren is het komende toernooi een uitgelezen mogelijkheid, in ieder geval online. De organisatie is er klaar voor dus de spelen kunnen beginnen!”


https://www.hoogeveenchess.nl/

https://www.twitch.tv/schaakbond

http://www.schaakclub-hoogeveen.nl/