Dorpsavonden over de toekomst van het landschap

Elim van bovenaf. Foto: Roelina Okken

De dorpsavonden voor de inwoners van Hollandscheveld, Noordscheschut en Nieuwlande zijn goed bezocht. Elim is op 25 mei aan de beurt en daar stromen de eerste aanmeldingen ook al voor binnen. Het lijkt erop dat flink wat bewoners het belangrijk vinden dat er met hun landschap verantwoord wordt omgegaan om de kwaliteit ervan voor de toekomst te borgen.

De werkgroep van de verenigingen voor Plaatselijke Belangen van de betreffende vier dorpen heeft in oktober vorig jaar de Landschapsbiografie gepresenteerd. Het ontstaan en de ontwikkeling van het landschap zoals het er anno 2022 uitziet zijn hierin helder beschreven.

De werkgroep vindt dat de ontwikkeling van een toekomstvisie voor het landschap een logische volgende stap is. Het bijzondere hieraan is dat de Plaatselijke Belangen het initiatief hiertoe naar zich toetrekken en de regie van het proces in handen willen houden. Dit is een aanpak die uniek is. Als er al sprake is van visieontwikkeling voor het landschap dan gebeurt dat bijna altijd door de gemeente. Dit willen de Plaatselijke Belangen met dit initiatief doorbreken, omdat het landschap van ons allemaal is. De werkgroep is van mening dat hierin wel samen opgetrokken moet worden met zoveel mogelijk bewoners en land- en boseigenaren. Het zou mooi zijn als behalve de gemeente ook het waterschap hierbij aanschuift. De dorpsavonden behoren dan ook de aanzet te worden tot het ontstaan van een brede samenwerking met als eindresultaat een landschapsvisie die gedragen wordt door ‘het gebied’.

Veen en turf

Op de dorpsavonden werd als warming-up een samenvatting vertoond van de opname die tijdens de presentatie in oktober is gemaakt. Hierin komen de auteur van de Landschapsbiografie Jeroen Wiersma van de Rijksuniversiteit Groningen en de historicus Albert Metselaar aan het woord. Zij vertellen ieder hun eigen verhaal hoe het landschap door de eeuwen heen eruit is komen te zien zoals wij het nu kennen. Van de koude klimaatomstandigheden van een ijstijd, via het natuurlijke ontstaan van een dik veenpakket tot het door menselijk toedoen afgraven van dit veenpakket ten behoeve van de turfwinning. Het gebied werd hiervoor geschikt gemaakt door het graven van waterwegen voor de ontwatering ervan. Toen de exploitatie ter hand kon worden genomen en van het veen turf was gemaakt, werden deze waterwegen gebruikt voor de afvoer van de turf. Tenslotte onderging het landschap een drastische verandering door het merendeel van de waterwegen te dempen en wegen aan te leggen. Albert Metselaar trok in zijn beschouwing ook nog een interessante parallel tussen de ontwikkeling van het landschap en de psychische ontwikkeling van de mens. Zowel het landschap als een mens veranderen continu.

Zonneparken

Na de pauze ontstond aan de hand van een vragenlijst een levendige discussie. Voornamelijk over problemen die korte-termijn aanpak vereisen. Zoals overlast in de natuur van crossmotoren, dumping van afval, het lawaai dat door festivals wordt veroorzaakt. Er was grote ongerustheid over de aanleg van zonneparken. Met name het kiezen van locaties en de grote schaal waarop dit in de gemeente Hoogeveen gebeurt moesten het ontgelden.

Wat de langere termijn betreft, werd het idee geopperd om te zoeken naar de identiteit van het landschap als fundament voor het gebied en van daaruit verder te gaan. Er kwamen allerlei ideeën naar voren, bijvoorbeeld om de oude veenwijken en de hakhoutcultuur te herstellen. Maar ook werden genoemd dat de afname van de biodiversiteit en de gevolgen hiervan voor de fauna aandacht moet hebben. De bezorgdheid over de kwaliteit van de bossen als gevolg van de opwarming en de afwisselende extreem droge en natte periodes.

Het bosgebied rond Schoonhoven heeft baat bij een minder fluctuerend waterpeil in de door de bossen lopende veenwijken. Ook is men van mening dat het belangrijk is dat de jeugd bij het onderwerp betrokken wordt. Hiertoe werd een oproep gedaan aan de jongeren. Zij zijn niet alleen de toekomstige beleidsmakers, maar zij willen ook in een leefbare omgeving wonen.

De vragenlijsten zijn voor een groot deel ingevuld en ingeleverd. Iedereen die het landschap aan het hart gaat kan dit de komende tijd ook nog digitaal doen door te linken op https://docs.google.com/forms/d/1iNirg84t9ykhhY4tYLvaOE5yCDTaRM2qiGZR9WVaNbg/edit?usp=sharing

Nieuws

menu