De wedergeboorte van het Alfa-college. Opening moderne school waar duurzaamheid hoog in het vaandel staat

De befaamde architect Thomas Rau zei woensdagmiddag een ‘reïncarnatiegevoel’ te krijgen bij de opening van het circulaire en duurzaam verbouwde Alfa-college in Hoogeveen. Daarmee doelde hij niet op de grote ‘circulaire’ tent, waar tijdens de openingsfestiviteiten de regen duurzaam op het dak kletterde, maar uiteraard op het schoolgebouw aan de Voltastraat.

Na het officiële gedeelte was er woensdag voor de genodigden van alles te beleven in het Alfa-college, zoals de workshop 'To the seventies: Tie and dye'.

Na het officiële gedeelte was er woensdag voor de genodigden van alles te beleven in het Alfa-college, zoals de workshop 'To the seventies: Tie and dye'. Foto: André Weima

Want dat is waar het bij deze MBO-school in de afgelopen jaren om heeft gedraaid. Het oude fysieke onderwijsbolwerk is namelijk niet zomaar eventjes bij het grof vuil gezet om plaats te maken voor een moderne uitvoering. Heel veel materialen van het oude gebouw zijn weer (her)gebruikt voor de versie 2.0 van het Alfa-college. Het lichtelement De Kroon is onder meer gemaakt van oude ventilatieroosters in de ramen en in de buizen van het oude schoolgebouw is nu duurzame led-verlichting geplaatst. Ook bij de balie van het servicepunt zijn delen van het gesloopte schoolgebouw terug te vinden. De ombouw is gemaakt van oude balustrades uit het talencentrum en het blad is gemaakt van oude natuurstenen traptreden. Heel veel materialen hebben een nieuw leven gekregen en ze komen niet alleen uit de voormalige school. Sommige producten zijn op Marktplaats gekocht. De verhoogde vloer van de balie is bijvoorbeeld een tweedehands computervloer. Geen wonder dat architect Rau dan ook sprak van een reïncarnatie, een wedergeboorte van het Alfa college.

Phoenix uit as herrezen

Dat het gebouw als het ware als een Phoenix uit zijn spreekwoordelijke as is herrezen vormde ook de kern van het met humor doorspekte betoog van architect Rau. Die staat bekend als de meest radicale bouwmeester van ons land. Dat is voornamelijk om zijn visie en daden met betrekking tot duurzaam bouwen. Materialen kunnen volgens Rau nooit meer afval worden. „Ze moeten een identiteit krijgen. Alle gebouwen moeten voor de tijdelijkheid worden ontworpen, zo wordt elk gebouw een depot van materialen waaruit steeds opnieuw kan worden geput. Je zou zo voor elk gebouw een materialenpaspoort moeten maken”, vindt Rau. „Duurzaamheid is optimaliseren met wat er voorhanden is.”

Circulair bouwen betekent volgens Rau dat materiaal weer teruggaat naar de producent of de oorsprong en zo niet verwordt tot afval maar tot nieuwe grondstof. De duurzaam bouwende architect ontwierp in 2006 het spraakmakende CO2-neutrale hoofdkantoor van het Wereld Natuur Fonds in Zeist. In 2019 volgde het vogelobservatorium in Stellendam en in hetzelfde jaar het hoofdkantoor van Triodos bank in Zeist. Dat was het eerste circulaire en volledig remontabele kantoorgebouw in hout.

Gevallen voor visie en kunde Thomas Rau

In Hoogeveen zijn ze al een aantal jaren en geleden gevallen voor de visie en kunde van Thomas Rau. De lezing die hij in 2016 hield sloeg bij de Hoogeveners in als een bom, zo hield Alfa-directeur Jan Berend van der Wijk zijn gehoor woensdagmiddag voor. Dat sloot volgens hem naadloos aan bij het uitgangspunt een moderne school te bouwen waar duurzaamheid hoog in het vaandel staat. Het schoolgebouw van de voorganger van het Alfa-college, de oude MTS, was in dat opzicht helemaal verouderd. Zo kwam architect Rau in beeld.

Het Alfa-college presenteert zich voortaan als een planet proof onderwijsinstituut. „Iedereen die bij het de MBO-school over de drempel stapt, wordt onderdeel van een duurzame toekomst. Van onze volledig circulair verbouwde school tot ons lesmateriaal, van ons gedachtegoed tot onze aanpak, een bestendige toekomst voor mens en klimaat staat centraal”, zo promoot de school zichzelf. De studenten laten graag zien aan welke projecten zij werken en hoe zij duurzaamheid in de praktijk brengen. Recentelijk werkte het Alfa- college al aan meerdere duurzame projecten zoals de ontwikkeling van het waterstof tiny house dat is gebouwd met duurzame en zoveel mogelijk circulaire materialen. De school beschikt nu ook over een zogeheten groene kapsalon, waarbij zoveel mogelijk gebruik wordt gemaakt van natuurlijk, groene middelen. Saillant aspect, zo verklapte directeur Van der Wijk, je kunt er je haar laten verven met een extract van gras…

‘Verhalenvertellend gebouw’

Wim Moes, voorzitter van het college van bestuur, stelde trots te zijn op de eerste circulair gebouwde school in Noord-Nederland. „Sloop kan dus het begin van iets nieuws zijn”, redeneerde hij. Net als directeur Van der Wijk waarschuwde hij dat er al veel is bereikt, maar „dat we er nog lang niet zijn.” Moes sprak verder van een inspirerend gebouw. „Het gebouw is een verhaal en ik ben blij met zo’n verhalenvertellend gebouw.”