Ambulances komen in Groningen, Drenthe en Friesland vaker te laat door gesloten spoedhulpen: 'Het capaciteitsprobleem neemt steeds ernstiger vormen aan'

Ambulances in Drenthe, Friesland en Groningen halen de laatste tijd vaker de verplichte aanrijtijd van 15 minuten niet doordat de spoedhulpen van ziekenhuizen regelmatig tijdelijk gesloten zijn.

Ambulance van UMCG Ambulancezorg in de buurt van Hoogeveen. ANP XTRA KOEN SUYK

Ambulance van UMCG Ambulancezorg in de buurt van Hoogeveen. ANP XTRA KOEN SUYK Foto: Koen Suyk

Directeur-bestuurder Victor Verrijp van UMCG Ambulancezorg spreekt over een uiterst zorgelijke situatie. ,,Al voor de coronaperiode zagen we een toename van de time outs, momenten waarop spoedeisende hulpafdelingen van ziekenhuizen twee uur dicht zijn. Dat was nog vooral in Drenthe en Groningen maar nu is het ook in Friesland steeds vaker het geval.’’

Voor levensbedreigende zaken is altijd plek, benadrukt hij. ,,Maar met veel andere patiënten moeten we vaker naar andere ziekenhuizen buiten de regio. Dat betekent dat de ambulances langer onderweg zijn en dan maak ik me zorgen over de volgende patiënt in die regio. We moeten de verplichte aanrijtijd van 15 minuten in 95 procent van de gevallen halen, maar nu halen we dat maar in 90 procent van de gevallen.’’

Alle spoedhulpen op één dag dicht

Vorige week was er een dag waarop alle spoedhulpen van de negen ziekenhuizen in Groningen, Drenthe en Friesland een tijdelijke time out hadden. ,,Als we dat merken en vanuit de meldkamer bellen, wordt er vaak wel snel weer bijgeschakeld. Als er echt iets zeer zorgelijks met een patiënt is, wordt er plek gemaakt. Maar het capaciteitsprobleem neemt steeds ernstiger vormen aan.’’

Het aantal ziekenhuizen met een spoedhulp is de laatste jaren gedaald; Hoogeveen en Stadskanaal sloten hun spoedhulp. In Friesland is de toekomst van de spoedhulpen onzeker. ,,Dat betekent wel dat de overblijvende SEH’s het drukker hebben. We zien dat het binnen het ziekenhuis daarmee ook langer duurt om patiënten op te nemen.’’

Zwaarder werk in beschermende pakken

Het oorzaak is vooral een tekort aan gespecialiseerd personeel in de ziekenhuizen. Er was voor corona al krapte aan SEH-verpleegkundigen. Dat is in de coronaperiode erger geworden. Er is nu nog vrij veel ziekte onder personeel. Daarnaast is de patiëntenzorg op de spoedeisende hulpen zwaarder door corona: een deel van de patiënten moet in beschermende pakken behandeld worden.

,,We hebben ook een drukke zomer gehad doordat er naar verhouding veel toeristen in onze regio waren’’, vervolgt Verrijp. ,,Dat betekende voor ons op de ambulances een grotere werkdruk maar ook in de ziekenhuizen.’’

Voor de toekomst zijn er wel plannen om meer personeel op te leiden. ,,Volgens de modellen moet het met de huidige capaciteit in theorie allemaal net lukken’’, zegt Verrijp. ,,Maar in praktijk is er te veel uitval van personeel waardoor de modellen niet gehaald worden.’’

Meer patiënten en wachtlijsten voor operaties

De ziekenhuizen in het Noorden zien ook een aanmerkelijke stijging van het aantal time outs. Het kwam vroeger ook wel voor dat een spoedhulp enkele uren geen nieuwe patiënten meer aan kon. Door de coronacrisis is het probleem nijpender geworden. Vorige week waren er meer time outs in het Noorden dan in vele jaren hiervoor.

Een van de oorzaken is ook dat het aantal patiënten over de hele linie toeneemt. De wachttijden voor operaties en andere behandelingen op de ‘normale’ ziekenhuisafdelingen lopen daardoor ook steeds verder op. Deze herfst zouden daar bovenop eigenlijk tienduizend behandelingen ingehaald worden, ingrepen die vanwege de coronacrisis zijn uitgesteld. Dat legt ook weer een extra druk op het zorgpersoneel.