Hoogeveen wacht jarenlange bezuinigingen: ozb stijgt met 11,5 procent, thuishulp onder druk

Om het gemeentelijke huishoudboekje weer op orde te krijgen moet Hoogeveen de komende vier jaar fors bezuinigen. Vrijwel iedereen gaat de financiële pijn voelen, stellen burgemeester en wethouders in de meerjarenbegroting.

Het college stelt de gemeenteraad voor om in meer dan tachtig posten in de begroting het mes te zetten. Voor volgend jaar moet er ruim 9 miljoen euro bezuinigd worden, oplopend naar 10,3 miljoen in 2023.

‘Keus doet pijn’

In het sociaal domein vallen flinke klappen. Hoogeveen gaf hier in 2018 zo’n 7 miljoen euro meer uit dan van het Rijk was ontvangen. De gemeente kwam over dat jaar in totaal ruim 9 miljoen euro tekort. Voor de komende jaren geldt de harde eis dat de uitgaven de inkomsten niet mogen overschrijden. ,,Die keus doet pijn’’, stelt het college.

Het heeft onder meer grote gevolgen voor de thuishulp, waar bijna 2000 veelal oudere inwoners van afhankelijk zijn. De gemeente wil ingrijpen in de tijdsduur van de huishoudelijke taken. Bij zwaar huishoudelijk werk gaat de norm terug van 105 naar 75 minuten en bij licht huishoudelijk werk van 75 naar 45 minuten. Over wasverzorging, waar ook op bezuinigd gaat worden, moeten nog nadere afspraken worden gemaakt.

Mogelijk grote onrust

Al met al moeten met deze maatregelen zeker 2 miljoen euro bespaard worden. Gevolg is dat een deel van de inwoners de komende jaren minder huishoudelijke hulp krijgt en dat ze zelf ondersteuning moeten regelen. Een en ander kan tot grote onrust leiden onder cliënten, terwijl mogelijk tweehonderd banen in de zorg verloren kunnen gaan.

Om meer inkomsten te krijgen wil Hoogeveen de politiek gevoelige onroerende zaakbelasting (ozb) de komende jaren structureel met 11,5 procent verhogen. Het gaat om een door de gemeenteraad uitgestelde verhoging van 5 procent, die per 1 januari 2020 ingaat. Die zou de gemeente aanvankelijk met ingang van dit jaar al ruim vijf ton extra opleveren. Onder aanvoering van het CDA werd daar in november 2018 een stokje voor gestoken.

Fors meer belasting

Voor de komende jaren wil het college echter nog eens een extra ozb-verhoging doorvoeren van 5 procent en een inflatiecorrectie (indexering) van 1,5 procent. Daarmee moeten eigenaren van woningen dus fors meer belasting gaan betalen over de waarde van hun huis.

Andere ingrepen treffen onder meer De Tamboer. Het theater ziet een subsidie van bijna vijf ton voor onderhoud aan installaties en apparatuur verdampen en twee andere grote investeringen (ruim acht ton) voor elektrische regelaars en led-lampen op de reservelijst geplaatst.

Onderhoud wegen

Om Hoogeveen goed bereikbaar te houden en het wegennet op een behoorlijk niveau is de komende jaren veel geld nodig. De provincie heeft de gemeente daar al op aangesproken. Het onderhoudsbudget is met twee miljoen euro opgehoogd om de ergste nood te lenigen, maar dat heeft gevolgen voor andere projecten zoals de asfaltering van fietspaden en de reconstructie van de Grote Kerkstraat. Daar is geen geld voor.

Hoogeveen moet tot en met 2023 alle zeilen bijzetten om financieel gezond te worden en weer ‘vet op de botten’ te krijgen. Voor alle budgetten geldt een rode lijn: geen financiële ruimte voor extraatjes, tenzij andere zaken geschrapt worden. Een aantal investeringen wordt niet of pas veel later ingevuld.

Schrikbeeld

Door het dramatische tekort over 2018 en het sombere perspectief voor de komende jaren was de gemeente genoodzaakt alles uit de kast halen om een sluitende meerjarenbegroting te realiseren, om daarmee aan het schrikbeeld van provinciaal toezicht te ontkomen. In 2019 wordt nog een tekort verwacht van bijna negen ton, maar in 2023 denkt het college twee miljoen in de plus te eindigen.

Op alle terreinen hebben ambtenaren en bestuurders de voorbije maanden koortsachtig gezocht naar besparingen door te snijden in de uitgaven en de inkomsten op te krikken. Het is ook de reden dat de meerjarenbegroting dit jaar met vertraging tot stand is gekomen.

Wankel

De financiële situatie is wankel. Om de bodem van het spaarvarken niet in zicht te krijgen, wil de gemeente alle winsten uit grondexploitaties in de algemene reserve stoppen. Dat moet het weerstandsvermogen van de gemeente weer op een aanvaardbaar peil brengen.

Want Hoogeveen zakt de komende jaren op het gebied van schulden en financiële weerbaarheid stevig door de politiek afgesproken normen. Het maakt de gemeente extra kwetsbaar voor onverwachte tegenvallers.

Kunstijsbaan

Dat Hoogeveen de komende jaren toch nog voor een bedrag van 76 miljoen euro gaat investeren, komt onder meer door de geplande bouw van de kunstijsbaan met zwembad (31,5 miljoen euro).

Wethouder Erwin Slomp geeft vanmiddag een toelichting op de meerjarenbegroting. Op 10 oktober praat de gemeenteraad over de voorgestelde keuzes.