Oud-Hoogevener Bé Huisjes schrijft boek: ‘Ik zoek mijn vader’

Hoogeveen / Kapelle - De 74-jarige Berend (Bé) Huisjes werd geboren op 9 november 1944 aan de Modderwijk in Hollandscheveld bij zijn grootouders. De oud-Hoogevener vroeg zich zijn hele leven af waar zijn vader tijdens zijn geboorte was.

Na de oorlog sprak zijn vader nooit over zijn oorlogsbelevenissen, maar Bé kon die vraag maar niet uit zijn hoofd krijgen. Hij begon in 2018 een zoektocht naar zijn vader en schreef er een boek over. Zaterdag 20 april presenteert hij bij Read Shop in Hoogeveen zijn boek ‘Ik zoek mijn vader’.

Identiteit

De vader van Bé werd in de oorlog gearresteerd na een onderduikperiode en ‘afgevoerd’ naar Duitsland. ‘Mijn moeder is toen gaan wonen bij mijn grootouders en daarom ben ik daar geboren,’ zegt Huisjes, die in Kapelle woont. ‘Volgens de familietraditie zou ik vernoemd worden naar oma Bruinsma. Opa en opoe Huisjes hebben er op aangedrongen mij naar mijn vader te vernoemen met de woorden: ‘We weten niet of onze Berend nog leeft en daarom moet je jullie zoon Berend noemen. Als onze Berend niet terug komt hebben we tenminste nog één Berend.’ Vandaar mijn naam. Mijn vader is in juni 1945 teruggekomen uit Duitsland, toen was ik al ruim zeven maanden.’

Het heeft Bé altijd bezig gehouden waar zijn vader was bij zijn geboorte. ‘Ja, een groot deel van mijn identiteit is bepaald door deze bijzondere omstandigheden. Ik heb mijn vader er wel naar gevraagd, maar hij liet nooit iets los. Ik deed navraag bij familieleden, maar dat leverde nooit een concreet antwoord op. Ik hoorde fragmenten als ‘gewerkt in Osnabrück, gearresteerd door Duitsers, van de tram gesprongen, ondergedoken in de Wieringermeer, verraden door zijn buurman en gearresteerd door een Hoogevener.’

Zijn vader overleed op 60-jarige leeftijd in 1972. De ontbrekende informatie over zijn vader bleef aan Bé knagen en in januari 2018 besloot hij een zoektocht te starten. ‘Ik wilde niet met onbeantwoorde vragen het graf in,’ zegt hij. Via het Rode Kruis en het Nationaal Archief hoorde Bé dat zijn vader in 1942 had gewerkt bij de KlöcknerWerke in Osnabrück. ‘Dat was twee jaar voor mijn geboorte, ik snapte er niets meer van. Ik was erg teleurgesteld over de ontbrekende informatie, maar daarna ben ik verder gaan zoeken.’

Tranen

Van het ITS (International Tracing Service) uit Arolsen kreeg Bé meer informatie. ‘Vader werd op 11 juli 1944 verraden door Hendrik Oostindiën en gearresteerd door landwachter Derk Jonkman. Hij had zich onttrokken aan de ‘arbeitseinsatz’. Mijn broer herinnert zich nog dat mannen in zwarte uniformen hem kwamen halen. Hij kwam op 17 juli 1944 in Kamp Amersfoort aan. ‘Wat daar is gebeurd is met geen pen te beschrijven. Toen ik dat zag, begreep ik beter waarom hij met niemand daarover wilde spreken.’ Berend Huisjes werd overgebracht naar een heropvoedingskamp in Zöschen, waar hij vier maanden verbleef. ‘Hij is daar erg mishandeld. Zijn gewicht was gehalveerd. In een archief kwam ik een pasfoto van hem tegen. Dat was afschuwelijk om te zien. Ik heb tijdens mijn onderzoek heel wat tranen gelaten.’ Daarna werd hij ziek afgevoerd naar Halle om te werken aan de Reichsbahn. In juni 1945 kwam hij terug op Modderwijk 13.

In het Nationaal Archief vond Bé verslagen van de rechtbankzittingen over Oostindiën en Jonkman, waarbij zijn vader tegen hen getuigde. ‘Ik heb daar dertig centimeter processtukken gevonden. Dat was een enorme verrassing voor mij, maar wel indrukwekkend. In mijn jeugdtijd wist ik dat achterbuurman Oostindiën mijn vader had verraden. Ik bekogelde hem met bessen, maar toen kreeg ik op mijn kop van mijn vader. Dat had ik ervoor over. Ik zou het zo weer doen. Ik heb nooit begrepen dat iemand zoiets kan doen. Oostindiën is na 1945 opgepakt.’

Antwoorden

Bé woonde in de Wolfsbosstraat, Kinholt en in de Dr. vd Veldestraat en ook die tijd beschrijft hij in zijn boek. ‘Het boek is geen aaneenschakeling van feiten, maar het zijn verhalen over een gezin in opbouwend Nederland. Over een gezin waar niet werd gesproken.’ Tijdens zijn zoektocht pasten de puzzelstukjes steeds beter in elkaar. Het leverde hem uiteindelijk alle informatie op die hij wilde weten. ‘Het geeft me een erg goed gevoel dat ik dit heb gedaan. Het heeft veel inspanning gekost met veel tranen, maar ik ben heel blij dat ik dit nu allemaal weet van mijn vader. Ik heb mijn hele leven met veel vragen gezeten, maar gelukkig heb ik nu de antwoorden. Het herschrijven van waar mijn vader geweest is, heeft mij veel genoegen gebracht.’

Zaterdag 20 april vanaf 14.00 uur houdt Bé Huisjes een presentatie over zijn boek in the Read Shop aan de Hoofdstraat in Hoogeveen. Belangstellenden zijn welkom.